[SEMI] SANTISSIMA TRINITÀ (Anno C) 2

ITALIANO

“Giustificati dunque per fede, noi siamo in pace con Dio per mezzo del Signore nostro Gesù Cristo” (Rm 5,1). Giustificati, cioè messi nella relazione giusta con Dio.

È un’opera che compie Dio. E la compie nel suo Figlio. “Ma [tutti] sono giustificati gratuitamente per la sua grazia, per mezzo della redenzione che è in Cristo Gesù” (Rm 3,24). L’unica giusta relazione dell’uomo verso Dio è quella di figlio, perché Dio è Padre. Questa giustificazione avviene per la fede. In san Paolo, la fede è soprattutto l’apertura dell’uomo a Dio. La fede è l’accoglienza di Dio e il mettersi a sua disposizione perché Lui possa agire in noi. Per Paolo un esempio esplicito di tale atteggiamento è Abramo. E nel Nuovo Testamento è Maria di Nazaret, che crede e si espone in tutto alla volontà e all’azione di Dio, tanto che viene abitata dal Verbo, cioè dal Figlio di Dio.

Allora la fede, proprio perché apre all’azione di Dio Padre, porta l’uomo al suo pieno compimento. Da risorti, scopriamo la novità della vita, che è proprio essere figli – in Cristo – di Dio Padre, con il quale lo Spirito Santo ci fa vivere così intimamente da chiamarlo “Abba”.

Ma è interessante che, a partire da Genesi 3, Dio e il rapporto dell’uomo verso di Lui sia sempre oggetto della tentazione. Solo in Cristo Gesù, Figlio di Dio e vero uomo, noi viviamo la vera relazione con Dio che è Padre.

Già ad uno sguardo veloce, la storia testimonia, ad esempio nell’omiletica e soprattutto nel sacramento della riconciliazione, quanta decadenza della fede sia avvenuta nel corso dei secoli a livello di una banale religione. Quanta paura, quanta inquietudine, quanta distanza e quanta falsa considerazione di Dio e dell’uomo è subentrata. Quanto sforzo per guadagnare la benevolenza di Dio e quanto orgoglio dei nostri presunti meriti, che poi autorizzano a giudicare gli altri…

Invece la giustificazione avvenuta in Cristo si manifesta nella pace e perciò si può constatare proprio nella pace. “Noi siamo in pace con Dio per mezzo del Signore nostro Gesù Cristo” (Rm 5,1). In greco è ancora più bello: “eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou”. Noi abbiamo la pace verso Dio Padre, viviamo la pace nel nostro rivolgersi a Dio Padre. Anche questa pace non è una nostra conquista, ma è il dono del Padre che nel suo Figlio ci ha resi figli per l’azione dello Spirito Santo.

Che bellezza della vita si dischiude! Se siamo in pace nel rivolgerci a Dio Padre, nel relazionarci con Lui, niente sulla terra ci preoccupa ed è oggetto di turbamento.

“Vi lascio la pace, vi do la mia pace. Non come la dà il mondo, io la do a voi. Non sia turbato il vostro cuore e non abbia timore” (Gv 14,27).

Il mondo dà una pace che soddisfa l’io isolato e autocentrato, mentre Cristo ci dà la pace che ci radica nell’amore del Padre e dalla cui mano niente e nessuno ci può strappare. “Io do loro [alle mie pecore] la vita eterna e non andranno perdute in eterno e nessuno le strapperà dalla mia mano. Il Padre mio, che me le ha date, è più grande di tutti e nessuno può strapparle dalla mano del Padre” (Gv 10,28-29). E in Cristo ci si scopre intessuti nella comunione delle sorelle e dei fratelli, figli amati dello stesso Padre.

La pace di Cristo che ci viene data è fondata nell’amore del Padre e del Figlio. Si viene fondati in un amore assoluto e incrollabile: “Io e il Padre siamo una cosa sola” (Gv 10,30).

Anche questa pace non è un nostro darsi da fare per pacificarsi, per sistemare la relazione con Dio. In questo caso si tratterebbe proprio della trappola del tentatore. Il tentatore di per sé non è attento al contenuto, se è buono o cattivo. Per lui è importante che l’io dell’uomo sia protagonista dell’azione. Poi se l’opinione pubblica o una struttura della religione o della cultura giudica che anche il contenuto dell’azione sia buono, allora la vittoria del diavolo è tanto più facile, perché la persona si sente a posto, anzi, con i tanti meriti, perciò già pronta a giudicare gli altri e guadagnarsi apprezzamenti.

E già queste due cose bastano per perdere la pace e andare in crisi. Cominciamo ad agitarci, ad arrabbiarci, a deprimerci, ecc. Di quante cose come queste sono abitate le istituzioni e la Chiesa!

Invece, chi è in pace nell’amore di Dio Padre sperimenta che questa stessa “pace di Dio che supera ogni intelligenza custodirà i vostri cuori e le vostre menti in Cristo Gesù” (Fil 4,7).

Il massimo dell’uomo non è l’intelligenza, ma la pace nella quale viene custodito tutto ciò che è, in Cristo. Custodire il cuore, che è l’organo dell’insieme della persona, è proprio la caratteristica della pace che noi viviamo nella relazione con Dio Padre. Niente di noi rimane fuori da questo amore e perciò anche la mente viene custodita, per non vagare in giro a cercare distrazioni che possono cominciare a far leva su preoccupazioni, paure, invidie, orgoglio e giudizi.

“Noi abbiamo la mente di Cristo” (1Cor 2,16). La pace ci custodisce nella creatività di Cristo, nella sua mente filiale.

Praticamente, la più grande arte della vita spirituale è rimanere custoditi nella pace di Cristo, cioè nel suo amore verso il Padre e verso di noi. E per l’amore non ci si deve sforzare. L’amore non è un valore da raggiungere e conquistare. Invece, in un modo da eroe classico abbiamo frainteso le virtù. Ma si tratta di un modo totalmente estraneo alla fede cristiana. Basta ricordare ciò che già diceva Origene, per chiarire che con un tale modo di pensare e di agire siamo totalmente fuori dalla prospettiva cristiana. Origene diceva che Cristo è le virtù. E tu Cristo non lo raggiungi mai, ma vieni raggiunto da Lui, non lo conquisti, ma vieni conquistato (cf Fil 3,12), perché è lo Spirito Santo il garante del nostro rimanere nell’amore, non i nostri sforzi. “Perché l’amore di Dio è stato riversato nei nostri cuori per mezzo dello Spirito Santo che ci è stato dato” (Rm 5,5). Perciò, se Cristo è le virtù, è solo partecipando di Cristo che io posso diventare virtuoso.

Si tratta di accogliere l’amore. E accogliere l’amore vuol dire lasciare che agisca in noi, e che attraverso di noi raggiunga gli altri. E siccome non si ama a parole (cf 1Gv 3,18), il nostro amore coinvolge il creato, il lavoro. E così anche il creato è liberato dalla corruzione della morte e viene vivificato dall’amore che è la vita, quella vita che non conosce più tramonto, perché è la luce che non si spegne più.

Ma siccome anche il nostro corpo racchiude il cosmo dal quale è creato, l’amore muove noi, il nostro corpo e il cosmo verso il compimento di tutto in Cristo risorto (cf Rm 8,19-21; Fil 3,10-11).

 

SEMI è la rubrica del Centro Aletti disponibile ogni mercoledì.
Ogni settimana, oltre all’omelia della domenica in formato audio, sarà disponibile sul sito LIPA un approfondimento delle letture della liturgia eucaristica domenicale o festiva.

 

ENGLISH

“Therefore, since we have been justified through faith, we have peace with God through our Lord Jesus Christ” (Rom 5:1). By “justified” is meant “placed in the right relationship with God”.

Justification is a work accomplished by God, and He accomplishes it in His Son. “[All] are justified freely by His grace through the redemption in Christ Jesus” (Rom 3:24). The only valid relationship of the human person with God is that of a child because God is Father. This justification comes through faith. In St Paul, faith is above all humanity’s openness to God. Faith is the acceptance of God and placing oneself at God’s disposal so that He can act in us. For Paul, an explicit example of this attitude is Abraham. In the New Testament, it is Mary of Nazareth who believes and exposes herself completely to God’s will and action, so much so that she is inhabited by the Word, that is, by the Son of God.

It is precisely because faith opens us to the action of God the Father that it leads us to our complete fulfilment. As risen people, we discover newness of life, which is none other than being children – in Christ – of God the Father, with whom the Holy Spirit enables us to live so intimately that we call him “Abba”.

Nevertheless, it is interesting to note that beginning in Genesis 3, the relationship between God and humanity is constantly subject to temptation. Only in Christ Jesus, Son of God and true man, do we experience the true relationship with God who is Father.

Already a cursory glance at homiletics and especially the sacrament of reconciliation, history shows how much the faith has declined over the centuries to the level of a trivial religion. How much fear, how much anxiety, how much distance and how much false consideration of God and the human person has taken over. How much effort to earn God’s favour and how much pride in our supposed merits, which then authorise us to judge others . . .

Instead, the justification that took place in Christ is manifested in peace and therefore can be seen precisely in peace. “We have peace with God through our Lord Jesus Christ” (Rom 5:1). In Greek it is even more beautiful: “eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou”. We have peace with God the Father; we live peace in our relationship with God the Father. Nori s this peace our achievement either, but rather the gift of the Father who, in his Son, has made us his children through the action of the Holy Spirit.

What beauty life reveals! If we are at peace in turning to God the Father, in relating to Him, nothing on earth worries us or disturbs us.

“Peace I leave with you; my peace I give to you. Not as the world gives do I give it to you. Do not let your hearts be troubled or afraid.” (Jn 14:27).

The world gives a peace that satisfies the isolated and self-centred ego, while Christ gives us the peace that roots us in the Father’s love, from whose hand nothing and no one can snatch us away. “I give them [my sheep] eternal life, and they shall never perish. No one can take them out of my hand.  My Father, who has given them to me, is greater than all, and no one can take them out of the Father’s hand.” (Jn 10:28-29). And in Christ we discover ourselves woven into the communion of sisters and brothers, beloved children of the same Father.

The peace of Christ that is given to us is founded on the love of the Father and the Son. We are founded on an absolute and unshakeable love: “The Father and I are one” (Jn 10:30).

This peace is not something we strive for to pacify ourselves or to fix our relationship with God. If that were the case, it would be the trap of the tempter who is not concerned with the content, whether it is good or bad. For him what is important is that the ego of the person be the protagonist of the action. If then, public opinion or a religious / cultural establishment judges that the content of the action is also good, the devil’s victory is all the easier, because the person feels good about themselves, indeed, with many merits, and therefore is ready to judge others and earn appreciation.

These two attitudes alone are enough to lose peace and fall into crisis. We begin to get agitated, angry, depressed, etc. How many things like this are found in institutions and in the Church!

On the other hand, those who are at peace in the love of God the Father experience that this same “peace of God that surpasses all understanding will guard your hearts and minds in Christ Jesus.” (Phil 4:7).

The pinnacle of the human person is not intelligence, but the peace in which everything that exists is kept safe, in Christ. Safeguarding the heart, which is the organ of the whole person, is the very characteristic of the peace we experience in our relationship with God the Father. No part of us remains outside this love, and therefore the mind is also guarded, so that it does not wander around looking for distractions that can feed worries, fears, envy, pride and judgements.

“We have the mind of Christ” (1 Cor 2:16). Peace keeps us in Christ’s creative activity, in his filial mind.

Practically speaking, the greatest art of spiritual life is to remain in the peace of Christ, that is, in His love for the Father and for us. And no need to strive for love. Love is not a value to be attained and conquered. The classic concept of what it means to be a hero has led us to misunderstand the virtues, but this way thinking is completely foreign to the Christian faith. It is enough to recall what Origen said, clarifying that with such a way of thinking and acting we are totally outside the Christian perspective. Origen said that Christ is the virtues. Furthermore, one never reaches Christ, but rather one is reached by Him; one does not conquer Him, but rather one is conquered by Him (cf. Phil 3:12). This is true because it is the Holy Spirit, and not our effort, who is the guarantor that we abide in love. “[T]he love of God has been poured out into our hearts through the holy Spirit that has been given to us.” (Rom 5:5). If Christ is virtue, it is only by participating in Christ that I can become virtuous.

This means that love must be welcomed, and welcoming love means letting love act in us and, through us, reach others. And since love is not just words (cf. 1 Jn 3:18), our love involves the created world and work. The created world is also freed from the corruption of death and is enlivened by a love which is life, a life that never sets because it is the light that is never extinguished.

But since our body also encompasses the cosmos from which it was created, love moves us, our body and the cosmos, towards the fulfilment of everything in the risen Christ (cf. Rom 8:19-21; Phil 3:10-11).

 

SEEDS, the Aletti Centre’s column, is available every Wednesday.
Every week, in addition to the Sunday homily in audio format, an in-depth study of the readings from the Sunday or festive Eucharistic liturgy will be available on the LIPA website.

 

ESPAÑOL

«Justificados, pues, por la fe, estamos en paz con Dios por medio de nuestro Señor Jesucristo» (Rom 5,1). Justificados, es decir, puestos en relación correcta con Dios.

Es una obra que Dios realiza. Y la realiza en su Hijo. «Pero [todos] son justificados gratuitamente por su gracia, mediante la redención que es en Cristo Jesús» (Rom 3,24). La única relación justa del hombre con Dios es la de hijo, porque Dios es Padre. Esta justificación viene por la fe. En San Pablo, la fe es ante todo la apertura del hombre a Dios. La fe es la aceptación de Dios y el ponerse a su disposición para que Él pueda actuar en nosotros. Para Pablo, un ejemplo explícito de tal actitud es Abraham. Y en el Nuevo Testamento es María de Nazaret, que cree y se expone en todo a la voluntad y a la acción de Dios, hasta el punto de ser habitada por el Verbo, es decir, por el Hijo de Dios.

Entonces la fe, precisamente porque se abre a la acción de Dios Padre, lleva al hombre a su plena realización. Resucitados, descubrimos la novedad de la vida, que es precisamente ser hijos -en Cristo- de Dios Padre, con quien el Espíritu Santo nos hace vivir tan íntimamente que le llamamos «Abba».

Pero es interesante que, a partir del Génesis 3, Dios y la relación del hombre con Él sean siempre objeto de tentación. Sólo en Cristo Jesús, Hijo de Dios y verdadero hombre, experimentamos la verdadera relación con Dios que es Padre.

Incluso echando un vistazo rápido, la historia atestigua, por ejemplo, en la homilética y especialmente en el sacramento de la reconciliación, cuánta decadencia de la fe se ha producido a lo largo de los siglos hasta el nivel de una religión banal. Cuánto miedo, cuánta inquietud, cuánta distancia y cuánta falsa consideración de Dios y del hombre se han apoderado de la fe. Cuánto esfuerzo por ganarnos la benevolencia de Dios y cuánto orgullo por nuestros supuestos méritos, que luego nos dan derecho a juzgar a los demás…

En cambio, la justificación que tuvo lugar en Cristo se manifiesta en la paz. «Estamos en paz con Dios por medio de nuestro Señor Jesucristo» (Rom 5,1). En griego es aún más hermoso: «eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou». Tenemos paz hacia Dios Padre, experimentamos la paz al volvernos hacia Dios Padre. También esta paz no es un logro nuestro, sino un don del Padre, que en su Hijo nos ha hecho hijos por la acción del Espíritu Santo.

¡Qué belleza de vida se despliega! Si estamos en paz al dirigirnos a Dios Padre, al relacionarnos con Él, nada en la tierra nos preocupa ni es objeto de turbación.

“Yo os dejo la paz, yo os doy mi paz. No como la da el mundo, yo os la doy. No se turbe vuestro corazón, ni tengáis miedo” (Jn 14, 27).

El mundo da una paz que satisface al yo aislado y egocéntrico, mientras que Cristo nos da la paz que nos enraíza en el amor del Padre y de cuya mano nada ni nadie nos puede arrebatar. “Yo les doy [a mis ovejas] vida eterna, y no se perderán para siempre, y nadie las arrebatará de mi mano. Mi Padre, que me las dio, es más grande que todos, y nadie puede arrebatarlas de la mano del Padre” (Jn 10, 28-29). Y en Cristo nos descubrimos entretejidos en la comunión de hermanas y hermanos, hijos amados del mismo Padre.

La paz de Cristo que se nos da está fundada en el amor del Padre y del Hijo. Está fundada en un amor absoluto e inquebrantable: «Yo y el Padre somos una sola cosa» (Jn 10,30).

Incluso esta paz no es nuestro esfuerzo por hacer la paz, por arreglar nuestra relación con Dios. En este caso sería precisamente la trampa del tentador. El tentador per se no está atento al contenido, sea bueno o malo. Para él, lo importante es que el ego del hombre sea el protagonista de la acción. Entonces, si la opinión pública o una estructura de la religión o de la cultura juzgan que el contenido de la acción también es bueno, entonces la victoria del diablo es tanto más fácil, porque la persona se siente bien, de hecho, con los muchos méritos, por lo tanto, ya está lista para juzgar a los demás y ganar aprecio.

Y sólo estas dos cosas bastan para que perdamos la paz y entremos en crisis. Empezamos a agitarnos, a enfadarnos, a deprimirnos, etc. ¡Cuántas cosas como éstas habitan en las instituciones y en la Iglesia!

En cambio, los que están en paz en el amor de Dios Padre experimentan que esa misma «paz de Dios, que sobrepasa todo entendimiento, guardará vuestros corazones y vuestros pensamientos en Cristo Jesús» (Flp 4,7).

Lo más elevado del hombre no es la inteligencia, sino la paz en la que se guarda todo lo que es, en Cristo. Custodiar el corazón, que es el órgano de toda la persona, es precisamente la característica de la paz que experimentamos en nuestra relación con Dios Padre. Nada de nosotros queda fuera de este amor y, por tanto, también la mente está custodiada, para que no vaguemos buscando distracciones que puedan empezar a apelar a preocupaciones, miedos, envidias, orgullos y juicios.

«Tenemos la mente de Cristo» (1 Co 2,16). La paz nos mantiene en la creatividad de Cristo, en su mente filial.

Prácticamente, el mayor arte de la vida espiritual es permanecer encerrado en la paz de Cristo, es decir, en su amor al Padre y a nosotros. Y por el amor no hay que esforzarse. El amor no es un valor que haya que alcanzar y conquistar. En cambio, a la manera clásica de los héroes, hemos malinterpretado las virtudes. Pero éste es un modo totalmente ajeno a la fe cristiana. Basta recordar lo que ya dijo Orígenes, para dejar claro que con tal modo de pensar y actuar estamos totalmente fuera de la perspectiva cristiana. Orígenes dijo que Cristo es las virtudes. Y tú, a Cristo, nunca lo alcanzas, sino que eres alcanzado por Él, no lo conquistas, sino que eres conquistado (cf. Flp 3,12), porque es el Espíritu Santo el garante de nuestra permanencia en el amor, no nuestros propios esfuerzos. «Porque el amor de Dios ha sido derramado en nuestros corazones por el Espíritu Santo que nos ha sido dado» (Rm 5,5). Por tanto, si Cristo es las virtudes, sólo participando en Cristo puedo llegar a ser virtuoso.

Se trata de acoger el amor. Y acoger el amor significa dejarlo actuar en nosotros, y dejarlo llegar a los demás a través de nosotros. Y como no amamos con palabras (cf. 1Jn 3,18), nuestro amor implica creación, trabajo. Y así también la creación se libera de la corrupción de la muerte y es vivificada por el amor que es vida, esa vida que ya no conoce ocaso, porque es la luz que ya no se apaga.

Se trata de acoger el amor. Y acoger el amor significa dejarlo actuar en nosotros, y dejarlo llegar a los demás a través de nosotros. Y como no amamos con palabras (cf. 1 Jn 3,18), nuestro amor implica creación, obra. Y así también la creación se libera de la corrupción de la muerte y es vivificada por el amor que es vida, esa vida que ya no conoce ocaso, porque es la luz que ya no se apaga.

Pero como nuestro cuerpo encierra también el cosmos del que ha sido creado, el amor nos mueve a nosotros, a nuestro cuerpo y al cosmos hacia la plenitud de todo en Cristo resucitado (cf. Rm 8,19-21; Flp 3,10-11).

 

SEMILLAS es una publicación del Centro Aletti disponible todos los miércoles.
Cada semana, además del audio de la homilía dominical, estará disponible en el sitio de LIPA un comentario a las lecturas de la Liturgia del Domingo, como así también a las lecturas de la semana.

 

SLOVENŠČINA

»Ker smo torej opravičeni iz vere, živimo v miru z Bogom po našem Gospodu Jezusu Kristusu« (Rim 5,1). Opravičeni – to je postavljeni v pravilen odnos z Bogom.

To je delo, ki ga opravi Bog. In opravi ga v svojem Sinu. »Opravičeni pa so [vsi] po njegovi milosti, prek odkupitve v Kristusu Jezusu« (Rim 3,24). Edini pravi odnos človeka do Boga je odnos sina, saj je Bog Oče. To opravičenje se zgodi po veri. Pri svetem Pavlu je vera predvsem odprtost človeka za Boga. Vera je sprejetje Boga in dati se mu na razpolago, da lahko On deluje v nas. Za Pavla je jasen primer takšnega odnosa Abraham. V Novi zavezi pa je to Marija iz Nazareta, ki veruje in se v vsem izroči Božji volji in njegovemu delovanju; do te mere, da se v njej naseli Beseda, Božji Sin.

Vera odpira človeka delovanju Boga Očeta in ga zato vodi do njegove popolne izpolnitve. Ko smo vstali (s Kristusom), odkrivamo novost življenja, ki je v tem, da smo – v Kristusu – otroci Boga Očeta. Sveti Duh nas vodi v tako globoko občestvo z njim, da ga kličemo »Aba, Očka«.

Zanimivo pa je, da je že od tretjega poglavja Prve Mojzesove knjige naprej Bog in človekov odnos do Njega vedno predmet skušnjave. Samo v Jezusu Kristusu, Božjem Sinu in pravem človeku, živimo resničen odnos z Bogom, ki je Oče.

Že bežen pogled v zgodovino – na primer na homiletiko in zlasti na zakrament sprave – pričuje, kako je skozi stoletja vera padla na raven banalne religioznosti. Koliko strahu, nemira, oddaljenosti in napačne podobe o Bogu in človeku je prevladalo! Koliko napora, da bi si pridobili Božjo naklonjenost, in koliko napuha nad domnevnimi zaslugami, zaradi katerih si potem dovolimo soditi druge …

Nasprotno pa se opravičenje, ki se je zgodilo v Kristusu, razodeva v miru – in prav zato ga lahko prepoznamo po miru. »Živimo v miru z Bogom po našem Gospodu Jezusu Kristusu« (Rim 5,1). V grščini je še lepše: »Eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou.« Imamo mir v odnosu do Boga Očeta. Ko se obračamo k Njemu, doživljamo mir. Tudi ta mir ni nekaj, kar bi si sami pridobili, ampak je dar Očeta, ki nas je v svojem Sinu po delovanju Svetega Duha naredil za svoje otroke.

Kakšna lepota življenja se tu odpre! Če živimo v miru, ko se obračamo k Bogu Očetu, ko stopamo v odnos z Njim, nas na zemlji nič več ne skrbi ali vznemirja.

»Mir vam zapustim, svoj mir vam dam; jaz vam ga dajem, a ne, kakor ga daje svet. Vaše srce naj se ne vznemirja in ne plaši« (Jn 14,27).

Svet daje mir, ki zadovolji osamljen in vase zaprt jaz, medtem ko nam Kristus daje mir, ki nas zakorenini v Očetovi ljubezni, in nihče nas ne more iztrgati iz njegove roke. »In jaz jim [mojim ovcam] dam večno življenje; nikoli se ne bodo pogubile in nihče jih ne bo iztrgal iz moje roke. Moj Oče, ki mi jih je dal, je večji od vseh. Nihče jih ne more iztrgati iz Očetove roke« (Jn 10,28-29). In v Kristusu se odkrijemo vtkani v občestvo s sestrami in brati, ljubljenimi otroki istega Očeta.

Kristusov mir, ki nam je dan, ima svoj temelj v ljubezni Očeta in Sina. Ukoreninjeni smo v absolutni in neomajni ljubezni: »Jaz in Oče sva eno« (Jn 10,30).

Tudi ta mir ni rezultat našega truda, da bi se umirili ali uredili svoj odnos z Bogom. V tem primeru bi šlo za skušnjavčevo past. Njemu ni pomembno, ali je vsebina dobra ali slaba. Pomembno mu je le, da je človekov jaz glavni igralec. Če je potem javno mnenje ali mnenje kakšne verske ali kulturne strukture, da je tudi vsebina dobra, je zmaga hudiča še lažja, saj se človek počuti na mestu ali celo poln zaslug, in zato hitro sodi druge ter išče priznanje.

A že ti dve stvari zadoščata, da izgubimo mir in pademo v krizo. Začnemo se vznemirjati, jeziti, zapadamo v malodušje itd. Po ustanovah in celo v Cerkvi je veliko tega!

Kdor pa je v miru ljubezni Boga Očeta, doživlja, da bo »Božji mir, ki vsak um presega, varoval vaša srca in vaše misli v Kristusu Jezusu« (Flp 4,7).

Največ, kar človek je, ni um, ampak mir, v katerem je vse, kar smo, varovano v Kristusu. Varovati srce, ki je organ vsega, kar oseba je, je prav posebnost miru, ki ga živimo v odnosu z Bogom Očetom. Nič v nas ne ostane zunaj te ljubezni – zato je tudi um varovan, da ne tava naokoli in ne išče raztresanj, ki bi lahko povzročale skrbi, strahove, zavist, napuh in sodbe.

»Mi pa imamo Kristusov um« (1 Kor 2,16). Mir nas ohranja v ustvarjalnosti Kristusa, v njegovem sinovskem umu.

Dejansko je največja umetnost duhovnega življenja ostajati na varnem v Kristusovem miru – to je, v Njegovi ljubezni do Očeta in do nas. Za ljubezen pa se ni treba naprezati. Ljubezen ni vrednota, ki bi jo morali doseči in si jo pridobiti. Pa vendar smo v duhu junakov klasike napačno razumeli kreposti. In tak pristop je povsem tuj krščanski veri. Dovolj je že to, da se spomnimo Origenovih besed in vidimo, kako smo s takšnim razmišljanjem in delovanjem povsem zunaj krščanskega gledanja. Origen je dejal, da so kreposti uresničene v Kristusu. Kristusa pa nikoli ne dosežeš ti, ampak On doseže tebe; ne osvojiš ga, ampak si osvojen (prim. Flp 3,12), saj je Sveti Duh jamstvo za naše ostajanje v ljubezni – ne naši napori. »Ker je Božja ljubezen izlita v naša srca po Svetem Duhu, ki nam je bil dan« (Rim 5,5). Zato – če so kreposti uresničene v Kristusu – lahko postanem kreposten le tako, da imam delež v Kristusu.

Gre za to, da sprejmemo ljubezen. In sprejeti ljubezen pomeni dovoliti, da deluje v nas – in preko nas doseže druge. Ker pa se ne ljubi z besedami (prim. 1 Jn 3,18), naša ljubezen vključuje stvarstvo in delo. Tako je tudi stvarstvo rešeno pokvarljivosti smrti ter oživljeno z ljubeznijo, ki je življenje – tisto življenje, ki ne pozna več zatona, saj je luč, ki ne ugasne več.

Ker pa tudi naše telo zaobjema kozmos, iz katerega je bilo ustvarjeno, ljubezen žene nas, naše telo in stvarstvo k dovršitvi vsega v Vstalem Kristusu (prim. Rim 8,19-21; Flp 3,10-11).

 

SEMENA je rubrika Centra Aletti, ki je na voljo vsako sredo.
Vsak teden je na spletni strani LIPE poleg nedeljske homilije v zvočni obliki (v italijanščini) na voljo tudi poglobitev Božje besede nedeljske ali praznične svete maše.

 

HRVATSKI

„Opravdani dakle vjerom, u miru smo s Bogom po Gospodinu našem Isusu Kristu“ (Rim 5,1). Opravdani – to jest, stavljeni u ispravan odnos s Bogom.

To je djelo koje Bog čini. I čini ga u svom Sinu. „Opravdani su [svi] besplatno, njegovom milošću po otkupljenju u Kristu Isusu“ (Rim 3,24). Jedini pravi odnos čovjeka s Bogom jest odnos sina, jer je Bog Otac. To opravdanje događa se po vjeri. Kod svetog Pavla vjera je prije svega otvorenost čovjeka prema Bogu. Vjera je prihvaćanje Boga i stavljanje sebe na raspolaganje njemu kako bi mogao djelovati u nama. Za Pavla, Abraham je zoran primjer takvog odnosa. U Novom zavjetu to je Marija iz Nazareta, koja vjeruje i u svemu se predaje Božjoj volji i njegovu djelovanju, do te mjere da se u njoj nastanila Riječ, to jest Sin Božji.

Vjera otvara čovjeka djelovanju Boga Oca i zato ga dovodi do njegovog potpunog ispunjenja. Kad uskrsnemo (s Kristom), otkrivamo novost života, koja se sastoji u tome da smo – u Kristu – djeca Boga Oca. Duh Sveti nas dovodi u tako prisno zajedništvo s njim da ga zovemo „Abba!, Oče!“.

Zanimljivo je, međutim, da je od trećeg poglavlja knjige Postanka pa nadalje Bog i čovjekov odnos s Njim uvijek predmet kušnje. Samo u Isusu Kristu, Sinu Božjem i pravom čovjeku, živimo pravi odnos s Bogom koji je Otac.

Već letimičan pogled na povijest – primjerice, na homiletiku, a posebno na sakrament pomirenja – svjedoči o tome kako je vjera tijekom stoljeća spala na razinu banalne religioznosti. Koliko je samo straha, nemira, udaljenosti i lažnog poimanja Boga i čovjeka prevladalo! Koliko je truda uloženo da se pridobije Božja naklonost i koliko ponosa zbog tobožnjih zasluga, na temelju kojih si onda dopuštamo suditi druge…

Nasuprot tome, opravdanje koje se dogodilo u Kristu očituje se u miru – i zato ga možemo prepoznati po miru. „U miru smo s Bogom po Gospodinu našem Isusu Kristu“ (Rim 5,1). Na grčkom je to još ljepše: „eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou“. Imamo mir u odnosu s Bogom Ocem. Kad se Njemu obraćamo, doživljavamo mir. Ni taj mir nije nešto što sami postižemo, već je dar Oca koji nas je u svom Sinu, po djelovanju Duha Svetoga, učinio svojom djecom.

Kakva se samo ljepota života tu otkriva! Ako smo u miru kad se obraćamo Bogu Ocu, kad ulazimo u odnos s Njim, ništa nas na zemlji neće zabrinjavati ili uznemiravati.

„Mir vam ostavljam, mir vam svoj dajem. Dajem vam ga, ali ne kao što svijet daje. Neka se ne uznemiruje vaše srce i neka se ne straši“ (Iv 14,27).

Svijet daje mir koji zadovoljava usamljeno i u sebe zatvoreno „ja“, dok nam Krist daje mir koji nas ukorjenjuje u Očevoj ljubavi i nitko nas ne može ugrabiti iz Njegove ruke. „Ja im [ovcama svojim] dajem život vječni te neće propasti nikada i nitko ih neće ugrabiti iz moje ruke. Otac moj, koji mi ih dade, veći je od svih i nitko ih ne može ugrabiti iz ruke Očeve“ (Iv 10,28-29). I u Kristu se otkrivamo utkani u zajedništvo sa sestrama i braćom, ljubljenom djecom istoga Oca.

Kristov mir koji nam je dan ima svoj temelj u ljubavi Oca i Sina. Ukorijenjeni smo u apsolutnoj i nepokolebljivoj ljubavi: „Ja i Otac jedno smo“ (Iv 10,30).

Taj mir također nije rezultat naših nastojanja da se smirimo ili uredimo svoj odnos s Bogom. U tom slučaju, to bi bila napasnikova zamka. Njemu nije važno je li sadržaj dobar ili loš. Njemu je važno da je čovjekov „ja“ glavni akter. Ako potom javno mnijenje ili prosudba neke religijske ili kulturne strukture drži da je i sadržaj dobar, onda je đavlova pobjeda još lakša, jer osoba doživljava svoje postupanje kao ispravno, štoviše, s tolikim zaslugama, pa stoga s lakoćom osuđuje druge i traži priznanje.

A te dvije stvari su već dovoljne da izgubimo mir i upadnemo u krizu. Počinjemo se uznemiravati, ljutiti, postajati depresivni itd. Koliko je samo toga u institucijama, pa čak i u Crkvi!

Ali onaj tko je u miru ljubavi Boga Oca doživljava da taj isti „mir Božji koji je iznad svakog razuma čuvat će srca vaša i vaše misli u Kristu Isusu“ (Fil 4,7).

Ono najveće što čovjek jest, nije um, već mir u kojem je sve što jesmo sačuvano u Kristu. Čuvanje srca, koje je organ svega što osoba jest, upravo je karakteristika mira koji živimo u našem odnosu s Bogom Ocem. Ništa u nama ne ostaje izvan te ljubavi – stoga i um čuvamo, kako ne bi lutao okolo tražeći rastresenosti koje bi mogle uzrokovati brige, strahove, zavisti, ponos i osude.

„A mi imamo um Kristov“ (1Kor 2,16). Mir nas čuva u Kristovoj kreativnosti, u njegovom sinovskom umu.

Zapravo, najveće umijeće duhovnog života je ostati sačuvan u miru Kristovu, odnosno u njegovoj ljubavi prema Ocu i prema nama. A za ljubav se ne treba naprezati. Ljubav nije vrijednost koju treba postići i pridobiti. Pa ipak, u duhu junaka klasike, krivo smo shvatili kreposti. A takav pristup je potpuno stran kršćanskoj vjeri. Dovoljno je prisjetiti se Origenovih riječi i vidjeti kako smo takvim razmišljanjem i djelovanjem potpuno izvan kršćanske perspektive. Origen je rekao da se kreposti ostvaruju u Kristu. Ti pak nikada ne dohvaćaš Krista, nego on dohvaća tebe; ti ne osvajaš Njega, nego si osvojen od Njega (usp. Fil 3,12), jer je Duh Sveti jamac našeg ostanka u ljubavi – ne naši napori. „Ta ljubav je Božja razlivena u srcima našim po Duhu Svetom koji nam je dan!“ (Rim 5,5). Stoga – ako se kreposti ostvaruju u Kristu – mogu postati krepostan samo ako imam udjela u Kristu.

Radi se o prihvaćanju ljubavi. A prihvatiti ljubavi znači dopustiti joj da djeluje u nama – i preko nas dopre do drugih. A budući da se ne ljubi riječima (usp. 1 Iv 3,18), naša ljubav uključuje stvorenje i rad. Tako je i stvorenje oslobođeno pokvarljivosti smrti i oživljeno ljubavlju koja je život – onaj život koji više ne poznaje zalaska, jer je svjetlo koje se nikada ne gasi.

Ali budući da i naše tijelo sadrži kozmos iz kojeg je stvoreno, ljubav pokreće nas, naše tijelo i stvorenje, prema ispunjenju svega u uskrslom Kristu (usp. Rim 8,19-21; Fil 3,10-11).

 

SJEMENA je rubrika Centra Aletti dostupna svake srijede.
Svakog tjedna, osim nedjeljne propovijedi u audio obliku (na talijanskom), bit će dostupno na web stranici LIPA produbljivanje nedjeljnih ili blagdanskih čitanja euharistijske liturgije.

 

POLSKI

„Dostąpiwszy więc usprawiedliwienia przez wiarę, zachowajmy pokój z Bogiem przez Pana naszego Jezusa Chrystusa” (Rz 5,1). Usprawiedliwieni, to znaczy umieszczeni we do właściwej relacji z Bogiem.

Jest to dzieło, którego dokonuje Bóg. Dokonuje go w swoim Synu. „A (wszyscy) dostępują usprawiedliwienia darmo, z Jego łaski, przez odkupienie które jest w Chrystusie Jezusie.” (Rz 3,24). Jedyną sprawiedliwą relacją człowieka do Boga jest relacja syna, ponieważ Bóg jest Ojcem. Usprawiedliwienie przychodzi przez wiarę. Dla św. Pawła wiara jest przede wszystkim otwartością człowieka na Boga.

Wiara jest akceptacją Boga i otwarciem się na Niego, aby On mógł w nas działać. Dla Pawła wyraźnym przykładem takiej postawy jest Abraham. A w Nowym Testamencie jest nim Maryja z Nazaretu, która wierzy i otwiera się we wszystkim na wolę i działanie Boga, do tego stopnia, że zamieszkuje w Niej Słowo, czyli Syn Boży.

Wówczas wiara, właśnie dlatego, że otwiera na działanie Boga Ojca, doprowadza człowieka do jego pełnego spełnienia. Jako zmartwychwstali odkrywamy nowość życia, które jest właśnie byciem w Chrystusie dziećmi Boga Ojca, a Duch Święty sprawia, że żyjemy tak blisko, że nazywamy Go „Abba – Tato”.

Interesujące jest jednak to, że począwszy od trzeciego rozdziału Księgi Rodzaju, Bóg i relacja człowieka do Niego jest zawsze przedmiotem pokusy. Tylko w Chrystusie Jezusie, Synu Bożym i prawdziwym człowieku, doświadczamy prawdziwej relacji z Bogiem, który jest Ojcem.

Nawet na pierwszy rzut oka historia świadczy, na przykład w homiletyce, a nade wszystko w sakramencie pojednania, jak bardzo na przestrzeni wieków nastąpiła dekadencja wiary do poziomu banalnej religii. Ile strachu, ile niepokoju, ile dystansu i ile fałszywego myślenia o Bogu i człowieku. Ile wysiłku, by zyskać Bożą życzliwość i ile pychy w naszych rzekomych zasługach, które potem uprawniają nas do osądzania innych…

Natomiast usprawiedliwienie, które miało miejsce w Chrystusie, objawia się w pokoju. „Jesteśmy w pokoju z Bogiem przez naszego Pana Jezusa Chrystusa” (por. Rz 5,1). W języku greckim jest to jeszcze piękniejsze: „eirēnēn echomen pros ton Theon dia tou Kyriou hēmōn Iēsou Christou”. Mamy pokój wobec Boga Ojca, doświadczamy pokoju w naszym zwróceniu się do Boga Ojca. Ten pokój również nie jest naszym własnym osiągnięciem, ale jest darem Ojca, który w swoim Synu uczynił nas synami poprzez działanie Ducha Świętego.

Jakie piękno życia się otwiera! Jeśli jesteśmy w pokoju, zwracając się do Boga Ojca, odnosząc się do Niego, nic na ziemi nas nie martwi i nie jest przedmiotem niepokoju.

“Pokój zostawiam wam, pokój mój daję wam. Nie tak jak daje świat, Ja wam daję. Niech się nie trwoży serce wasze ani się lęka!” (J 14,27).

Świat daje pokój, który zaspokaja odizolowane i egocentryczne „ja”, podczas gdy Chrystus daje nam pokój, który zakorzenia nas w miłości Ojca i z którego ręki nic i nikt nie może nas wyrwać. “Ja daję im (moim owocom) życie wieczne. Nie zginą one na wieki i nikt nie wyrwie ich z mojej ręki. Ojciec mój, który Mi je dał, jest większy od wszystkich. I nikt nie może ich wyrwać z ręki mego Ojca” (J 10, 28-29). W Chrystusie odkrywamy, że jesteśmy wpleceni w komunię sióstr i braci, umiłowanych dzieci tego samego Ojca.

Pokój Chrystusa, który jest nam dany, opiera się na miłości Ojca i Syna. Opiera się na absolutnej i niezachwianej miłości: „Ja i Ojciec jedno jesteśmy” (J 10, 30).

Nawet ten pokój nie jest naszym dążeniem do zawarcia pokoju, do uregulowania naszej relacji z Bogiem. W tym przypadku byłaby to właśnie pułapka kusiciela. Kusiciel sam w sobie nie zwraca uwagi na treść, czy jest ona dobra czy zła.

Dla niego ważne jest, aby „ja” człowieka było protagonistą działania. Następnie, jeśli opinia publiczna lub struktura religii albo kultury ocenia, że treść działania jest również dobra, wówczas zwycięstwo diabła jest tym łatwiejsze, ponieważ osoba czuje się dobrze, co więcej z wieloma zasługami, a zatem jest już gotowa do osądzania innych i zdobywania uznania.

Już same te dwie rzeczy wystarczą, byśmy stracili spokój i popadli w kryzys. Zaczynamy się denerwować, złościć, popadać w depresję itp. Jak wiele takich rzeczy zamieszkuje instytucje i Kościół!

Natomiast ci, którzy są w pokoju w miłości Boga Ojca, doświadczają, że ten sam „A pokój Boży, który przewyższa wszelki umysł, będzie strzegł waszych serc i myśli w Chrystusie Jezusie” (Flp 4,7).

Najwyższą wartością człowieka nie jest inteligencja, ale pokój, w którym zachowane jest wszystko, co jest w Chrystusie. Strzeżenie serca, które jest organem jednoczącym całą osobę, jest właśnie cechą pokoju, którego doświadczamy w naszej relacji z Bogiem Ojcem. Żadna cząstka nas samych nie jest poza tą miłością i dlatego umysł jest również strzeżony, abyśmy nie błąkali się w poszukiwaniu rozproszeń, które mogą zacząć wzbudzać zmartwienia, lęki, zazdrość, pychę i osąd.

„My mamy zamysł Chrystusowy” (1 Kor 2,16). Według tłumaczenia Biblii włoskiej: mamy umysł Chrystusa. Pokój utrzymuje nas w kreatywności Chrystusa, w Jego synowskim umyśle.

W praktyce największą sztuką życia duchowego jest trwanie w pokoju Chrystusa, to znaczy w Jego miłości do Ojca i do nas. O miłość nie t rzeba sie wysilać. Miłość nie jest wartością, do której trzeba dążyć i którą trzeba zdobywać. My natomiast, na sposob antycznych bohaterów, błędnie zrozumieliśmy cnoty. Jest to jednak sposób całkowicie obcy wierze chrześcijańskiej. Wystarczy przypomnieć to, co powiedział już Orygenes, aby stało się jasne, że z takim sposobem myślenia i działania jesteśmy całkowicie poza chrześcijańską perspektywą. Orygenes powiedział, że Chrystus jest cnotą. I nie dosięgasz Chrystusa, ale jesteś przez Niego dosięgnięty, nie zdobywasz Go, ale jesteś zdobyty (por. Flp 3,12), ponieważ to Duch Święty jest gwarantem naszego trwania w miłości, a nie nasze własne wysiłki.

„Miłość Boża rozlana jest w sercach naszych przez Ducha Świętego, który został nam dany” (Rz 5, 5). Jeśli zatem Chrystus jest cnotą, to tylko uczestnicząc w Chrystusie mogę stać się cnotliwy.

Chodzi o przyjęcie miłości. A przyjęcie miłości oznacza pozwolenie jej na działanie w nas i pozwolenie, aby dotarła do innych poprzez nas. A ponieważ nie kochamy słowami (por. 1 J 3,18), nasza miłość obejmuje stworzenie, pracę. W ten sposób również stworzenie zostaje uwolnione od zepsucia śmierci i ożywione miłością, która jest życiem – życiem, które nie zna już zachodu, ponieważ jest światłem, które już nie zgaśnie.

A ponieważ nasze ciało obejmuje również kosmos, z którego zostało stworzone, miłość porusza nas, nasze ciało i kosmos w kierunku spełnienia wszystkiego w zmartwychwstałym Chrystusie (por. Rz 8,19-21; Flp 3,10-11).

 

ZIARNA są rubryką Centro Aletti udostępnianą w każdą środę.
Każdego tygodnia, oprócz homilii niedzielnej w formie audio, na stronie LIPA będzie do dyspozycji pogłębienie czytań liturgicznych z eucharystii niedzielnej bądź świątecznej