[SEMI] XXI DOMENICA DEL TEMPO ORDINARIO (ANNO C) 2

ITALIANO

Nella seconda lettura viene ripreso quasi alla lettera un passo di Proverbi: “Figlio mio, non disprezzare l’istruzione del Signore e non avere a noia la mia correzione, perché il Signore corregge chi ama, come un padre il figlio prediletto” (Pro 3,11-12).

I testi di quell’epoca fanno spesso riferimento a un modo di educare i figli che oggi certamente non è molto familiare. Basta prendere un paio di esempi.

“Chi risparmia il bastone odia suo figlio, chi lo ama è pronto a correggerlo” (Pro 13,24).

“Chi ama il proprio figlio usa spesso la frusta per lui, per gioire di lui alla fine” (Sir 30,1).

“Riconosci dunque in cuor tuo che, come un uomo corregge il figlio, così il Signore, tuo Dio, corregge te” (Dt 8,5).

Le correzioni che Dio fa all’uomo sono infatti portate avanti in un altro modo rispetto alle correzioni che un padre impartisce a suo figlio: un padre corregge il figlio perché il figlio non pensa, non agisce, non si comporta come sarebbe opportuno per poter vivere degnamente nel suo ambiente, nella sua cultura, ecc…

L’uso dell’esempio del padre che corregge suo figlio è allora perché crea uno sfondo esperienziale, fa riferimento a quella bontà e a quell’amore con cui il padre guarda il figlio e gli vuole dare ciò che gli permetterà di poter affrontare bene la vita. Su tale sfondo, l’autore della Lettera agli Ebrei colloca ciò che vuole evidenziare riguardo alle sofferenze del cristiano.

Ma la correzione che fa Dio Padre è totalmente su di un altro livello.

Non si tratta, infatti, di acquisire una forma di essere, pensare, agire e volere.

Si tratta piuttosto di come affrontare ciò che comporta la fede. La fede ci rende abitati da Cristo (cf Ef 3,17) e dunque ci permette di affrontare la realtà con la vita nuova, che è Cristo. Non si vive più con un io che emerge dalla natura umana, ma con un io che è innestato nell’io del Figlio di Dio (cf Gal 2,19-20). Allora si vive la propria natura umana veramente da figli.

Ora, la vita filiale trova molta resistenza e opposizione in una umanità segnata dal peccato e dalla morte, esperienze che inchiodano l’io umano su sé stesso. Il riferimento del padre che corregge il figlio crea lo sfondo biblico per mettere in evidenza che si tratta della vita fondata sulla relazione del padre e del figlio.

Solo che qui non si tratta più del padre che corregge per far sì che il figlio rientri in una forma di vivere, operare e pensare. Qui si tratta del Dio che è Padre e dell’uomo reso figlio nel Figlio di Dio, Cristo Gesù. Si tratta di cogliere che le resistenze che proviamo appena cominciamo a vivere da figli liberi e amati da Dio Padre vanno accolte come l’occasione che ti fa scoprire, vivendo, l’amore del Padre. Il cristiano viene provato, soffre i colpi del male e delle persecuzioni, ma fissando lo sguardo su Cristo (come viene detto tre versetti prima), il che ti fa vivere la via dell’amore che rimane, che ti porta nel santuario del Padre.

In questo mondo, la sofferenza fa male e la possiamo vivere come se fosse una punizione della vita. Ma non è vero. Prendiamo l’esempio biblico dei padri umani e la chiamiamo punizione, ma qui si tratta del Padre celeste che vuole che le prove più terribili che ci possono capitare le possiamo leggere come esperienze in cui il suo amore ci sostiene per rimanere nell’amore del Figlio suo, Gesù Cristo.

Guardando Cristo, ci rendiamo subito conto che la sofferenza e la persecuzione sono la forma in cui si manifesta l’agape nella storia. L’uomo vecchio fugge la sofferenza, eppure sempre più sprofonda in essa, causandola e procurandola non solo a sé stesso, ma soprattutto agli altri. Mentre l’uomo rigenerato dallo Spirito Santo in Cristo Gesù, morto e risorto, ha in sé l’amore versato nel suo cuore (cf Rm 5,5), un amore inesauribile che diventa dentro di lui una sorgente di luce che zampilla (cf Gv 4,14) e che porta, attraverso il dono di sé, nel regno della vita eterna, dalla zōē – agape.

“Richiamate alla memoria quei primi giorni: dopo aver ricevuto la luce di Cristo, avete dovuto sopportare una lotta grande e penosa, ora esposti pubblicamente a insulti e persecuzioni, ora facendovi solidali con coloro che venivano trattati in questo modo. Infatti avete preso parte alla sofferenza dei carcerati e avete accettato con gioia di essere derubati delle vostre sostanze, sapendo di possedere beni migliori e duraturi” (Eb 10,32-34).

Guardiamo Cristo vivendo la sua vita. Così non cadiamo nella tentazione di pensare che a questo male che ti fanno gli altri devi reagire, colpendo e vendicandoti.

Invece il Figlio amato, Gesù Cristo, in cui ci troviamo, ci fa contemplare in tutto questo l’opera del Padre, che nell’amore ci sostiene con la sua volontà. Perciò ci chiede di compiere la nostra esistenza nella sua volontà, nell’obbedire al disegno d’amore della sua volontà (cf Ef 1,5).

Infatti, cosa dice la lettera agli Ebrei riguardo all’obbedienza di Cristo alla volontà del Padre? “Pur essendo Figlio, imparò l’obbedienza da ciò che patì e reso perfetto, divenne causa di salvezza eterna per tutti coloro che gli obbediscono, essendo stato proclamato da Dio sommo sacerdote secondo l’ordine di Melchisedek” (Eb 5,8-10).

Evidentemente, dopo secoli dove forse c’è stato un abuso dell’obbedienza, interpretata secondo criteri mondani, non è facile vedere l’amore di Dio che si compie e si manifesta proprio attraverso l’obbedienza. Quando ormai l’obbedienza non è più una virtù, come affermava don Milani, solo nella vera esperienza della vita in Cristo e contemplando Lui possiamo cogliere come l’obbedienza al Padre riempie nel Figlio tutta la natura umana del loro amore: l’amore tra Padre e Figlio ricolma l’umanità della zōē che è phōs, luce.

È ovvio allora che il Padre pota la vite perché davvero porti molto frutto (cf Gv 15,2) e questo frutto rimanga (cf Gv 15,16).

Non si soffre per soffrire e assomigliare agli eroi, che però non respirano la zōē – phōs, ma si tratta di passare il dolore con Cristo, per conoscere l’amore del Padre che ci risuscita (cf Rm 6,4) ad una esistenza nuova.

E la novità della vita sta proprio nel fatto che ciò che la vita secondo la fede sperimenta come il dolore e il male che la storia fanno vivere, diventa il luogo dell’unione con il Padre che fa passare nella risurrezione, dunque nel regno dove il male non c’è più e il tarlo non consuma più (cf Lc 12,33).

 

SEMI è la rubrica del Centro Aletti disponibile ogni mercoledì.
Ogni settimana, oltre all’omelia della domenica in formato audio, sarà disponibile sul sito LIPA un approfondimento delle letture della liturgia eucaristica domenicale o festiva.

 

ENGLISH

The second reading quotes, almost verbatim, a passage from Proverbs: “My child, do not despise the LORD’s discipline or be weary of his reproof, for the LORD reproves the one he loves, as a father the son in whom he delights.” (Proverbs 3:11-12).

The texts of that period often refer to a way of educating children that is certainly not very familiar today. Just take a couple of examples.

“Those who spare the rod hate their children, but those who love them are diligent to discipline them.” (Proverbs 13:24).

“He who loves his son will whip him often, so that he may rejoice at the way he turns out.” (Sirach 30:1).

“Know then in your heart that as a parent disciplines a child so the LORD your God disciplines you.” (Deut 8:5).

The corrections that God imparts to the human person are, in fact, carried out differently from the way a father corrects his son: a father corrects his son because the son does not think, act or behave as he should to live worthily in his environment, in his culture, etc.

The example of the father who corrects his son is therefore used as a way of evoking or creating an experiential context that refers to the goodness and love with which the father looks at his son and desires to give him all that will enable him to face life well. It is within this context that the author of the Letter to the Hebrews situates what he wants to highlight about the sufferings of Christians.

But God the Father’s correction exists on a totally different level.

It is not, in fact, a matter of acquiring a way of being, thinking, acting and willing.

Rather, it is a matter of how to face the implications of faith. Faith causes us to dwell in Christ (cf. Eph 3:17) and thus enables us to face reality with the new life that is Christ. We no longer live with an ego that emerges from human nature, but with an ego that is grafted onto the ego of the Son of God (cf. Gal 2:19-20). It is then that we truly live our human nature as children (of God).

Filial life encounters much resistance and opposition in our humanity marked by sin and death, experiences that nail the human ego to itself. The reference to the father who corrects his son creates the biblical background for highlighting that this is a life founded on the relationship between father and son.

Only in this case it is not a question of the father correcting his son to make him return to a certain way of living, acting and thinking. Here it is a question of God who is Father and of the human person made son in the Son of God, Christ Jesus. It is a question of understanding that the resistance we experience as soon as we begin to live as children who are free and loved by God the Father must be welcomed as an opportunity to discover, through living, the love of the Father. Christians are tested, they suffer the blows of evil and persecution, but by fixing their gaze on Christ (as it says three verses earlier), they live the way of love that endures / abides, leading them them to the Father’s sanctuary.

In this world, suffering hurts and we can experience it as if it were a punishment of life, but this is not true. We take the biblical example of human fathers and call it punishment. Instead, here we are talking about the heavenly Father who wants us to read the most terrible trials that can happen to us as experiences in which his love sustains us to remain in the love of his Son, Jesus Christ.

Looking at Christ, we immediately realise that suffering and persecution are the form in which agape is manifested in history. The former self flees suffering, all the while sinking deeper and deeper into it, causing suffering and inflicting it not only on himself but, above all, on others. But the human person regenerated by the Holy Spirit in Christ Jesus, who died and rose again, has within himself the love poured into his heart (cf. Rom 5:5). This inexhaustible love becomes within us a spring of light that gushes forth (cf. Jn 4:14) and leads, through the zōē – agape gift of ourselves, to the kingdom of eternal life.

“But recall those earlier days when, after you had been enlightened, you endured a hard struggle with sufferings, sometimes being publicly exposed to abuse and persecution, and sometimes being partners with those so treated. For you had compassion for those who were in prison, and you cheerfully accepted the plundering of your possessions, knowing that you yourselves possessed something better and more lasting.” (Heb 10:32-34).

Let us look at Christ living his life. In this way, we will not fall into the temptation of thinking that we must react to the evil that others do to us by striking back and taking revenge.

Instead, the beloved Son, Jesus Christ, in whom we find ourselves, enables us to contemplate in all this the work of the Father, who in love sustains us with his will. Therefore, he asks us to fulfil our existence in his will, in obedience to the loving plan of his will (cf. Eph 1:5).

In fact, what does the Letter to the Hebrews say about Christ’s obedience to the Father’s will? “Although he was a Son, he learned obedience through what he suffered; and having been made perfect, he became the source of eternal salvation for all who obey him, having been designated by God a high priest according to the order of Melchizedek.” (Heb 5:8-10).

Evidently, after centuries in which obedience was perhaps abused, interpreted according to worldly criteria, it is not easy to see God’s love being fulfilled and manifested through obedience. When obedience is no longer a virtue, as Don Milani said, it is only in the true experience of life in Christ and by contemplating Him that we can understand how, in the Son, obedience to the Father fills the entirety of our human nature with their love: the love between the Father and the Son fills humanity with the zōē that is phōs, light.

It is obvious, then, that the Father prunes the vine so that it may bear much fruit (cf. Jn 15:2) and that this fruit may remain (cf. Jn 15:16).

We do not suffer for the sake of suffering, nor do we suffer to resemble heroes who do not breathe zōē – phōs. Our suffering is rather a matter of passing through pain with Christ, in order to know the love of the Father who raises us (cf. Rom 6:4) to a new existence.

And the newness of life lies precisely in the fact that which the life of faith experiences as the pain and evil that history makes us endure becomes the place of union with the Father who brings us through the resurrection, and therefore into the kingdom where evil no longer exists and the moth no longer consumes (cf. Lk 12:33).

 

SEEDS, the Aletti Centre’s column, is available every Wednesday.
Every week, in addition to the Sunday homily in audio format, an in-depth study of the readings from the Sunday or festive Eucharistic liturgy will be available on the LIPA website.

 

ESPAÑOL

En la segunda lectura se retoma casi literalmente un pasaje de Proverbios: «Hijo mío, no despreciesla instrucción del Señor ni te canses de mi corrección, porque el Señor corrige a quien ama, como unpadre a su hijo predilecto» (Pr 3,11-12).

Los textos de aquella época hacen a menudo referencia a una forma de educar a los hijos que hoy en día ciertamente no nos resulta muyfamiliar. Basta con citar un par de ejemplos.

«El que escatima la vara odia a su hijo, pero el que lo ama está dispuesto a corregirlo» (Pro 13,24).

«El que ama a su hijo lo azota a menudo, para alegrarse de él al final» (Sir 30,1).

«Reconoce, pues, en tu corazón que, como un hombre corrige a su hijo, así el Señor, tu Dios, te corrige a ti»(Dt 8,5).

Las correcciones que Dios hace al hombre se llevan a cabo de otra manera que las correcciones queun padre imparte a su hijo: un padre corrige a su hijo porque este no piensa, no actúa, no secomporta como sería conveniente para poder vivir dignamente en su entorno, en su cultura, etc.

El uso del ejemplo del padre que corrige a su hijo se debe entonces a que crea un trasfondo experiencial, hacereferencia a esa bondad y ese amor con los que el padre mira a su hijo y quiere darle lo que lepermitirá afrontar bien la vida. Sobre este trasfondo, el autor de la Carta a los Hebreos sitúa lo que quiere destacar sobre los sufrimientos del cristiano.

Pero la corrección que hace Dios Padre está totalmente en otro nivel.De hecho, no se trata de adquirir una forma de ser, pensar, actuar y querer.Se trata más bien de cómo afrontar lo que implica la fe. La fe nos hace morar en Cristo (cf. Ef 3,17)y, por lo tanto, nos permite afrontar la realidad con la vida nueva, que es Cristo. Ya no se vive con un yo que emerge de la naturaleza humana, sino con un yo que está injertado en el yo del Hijo de Dios (cf. Gal 2,19-20). Entonces se vive la propia naturaleza humana verdaderamente como hijos.

Ahora bien, la vida filial encuentra mucha resistencia y oposición en una humanidad marcada por el pecado y la muerte,experiencias que clavan el yo humano en sí mismo. La referencia al padre que corrige al hijo crea el trasfondo bíblico para poner de relieve que se trata de la vida basada en la relación entre el padre y el hijo.Solo que aquí ya no se trata del padre que corrige para que el hijo vuelva a una forma de vivir,actuar y pensar. Aquí se trata del Dios que es Padre y del hombre hecho hijo en el Hijo de Dios, Cristo Jesús. Se trata de comprender que las resistencias que sentimos tan pronto como comenzamos a vivir como hijos libres y amados por Dios Padre deben ser acogidas como la ocasión que te hace descubrir, viviendo, el amor del Padre.

El cristiano es probado, sufre los golpes del mal y las persecuciones, pero fijando la mirada en Cristo (como se dice tres versículos antes), lo que te hace vivir el camino del amor que permanece, que te lleva al santuario del Padre. En este mundo, el sufrimiento duele y podemos vivirlo como si fuera un castigo de la vida. Pero no es cierto. Tomemos el ejemplo bíblico de los padres humanos y lo llamamos castigo, pero aquí se trata del Padre celestial que quiere que las pruebas más terribles que nos pueden suceder las podamos leer como experiencias en las que su amor nos sostiene para permanecer en el amor de su Hijo, Jesucristo.

Al mirar a Cristo, nos damos cuenta inmediatamente de que el sufrimiento y la persecución son la forma en que se manifiesta el ágape en la historia. El hombre viejo huye del sufrimiento, pero cada vez se hunde más en él,causándolo y provocándolo no solo a sí mismo, sino sobre todo a los demás. Mientras que el hombre regenerado por el Espíritu Santo en Cristo Jesús, muerto y resucitado, tiene en sí mismo el amor derramado en su corazón (cf. Rm 5,5), un amor inesauriable que se convierte en él en una fuente de luz que brota (cf. Jn 4,14) y que lleva, a través del don de sí mismo, al reino de la vida eterna, desde la zōē – ágape.«Recordad aquellos primeros días: después de haber recibido la luz de Cristo, tuvisteis que soportar una lucha grande y penosa, ora expuestos públicamente a insultos y persecuciones, ora solidarizándoos con aquellos que eran tratados de esta manera. De hecho, participasteis en el sufrimiento de los presos y aceptasteis con alegría ser despojados de vuestros bienes, sabiendo que poseíais bienes mejores y duraderos» (Heb 10,32-34).

Contemplamos a Cristo viviendo su vida. Así no caemos en la tentación de pensar que ante el mal que te hacen los demás debes reaccionar, golpeando y vengándote. En cambio, el Hijo amado, Jesucristo, en quien nos encontramos, nos hace contemplar en todo esto la obra del Padre, que en el amor nos sostiene con su voluntad. Por eso nos pide que cumplamos nuestra existencia en su  voluntad, obedeciendo el designio de amor de su voluntad (cf. Ef 1,5).De hecho, ¿qué dice la carta a los Hebreos sobre la obediencia de Cristo a la voluntad del Padre? «Aunque eraHijo, aprendió la obediencia por lo que padeció y, perfeccionado, se convirtió en causa de salvación eterna para todos los que le obedecen, habiendo sido proclamado por Dios sumo sacerdote según el orden de Melquisedec» (Hb 5,8-10).

Evidentemente, después de siglos en los que quizá se haya abusado de la obediencia, interpretada según criterios mundanos, no es fácil ver el amor de Dios que se cumple y se manifiesta precisamente a través de la obediencia.Cuando la obediencia ya no es una virtud, como afirmaba Don Milani, solo en la verdadera experiencia de la vida en Cristo y contemplándolo podemos comprender cómo la obediencia al Padre llena en el Hijo toda la naturaleza humana de su amor: el amor entre el Padre y el Hijo colma la humanidad de la zōē que es phōs, luz.

Es obvio, entonces, que el Padre poda la vid para que realmente dé mucho fruto (cf. Jn 15,2) y que este fruto permanezca (cf. Jn 15,16). No se sufre por sufrir y parecerse a los héroes, que sin embargo no respiran la zōē – phōs, sino que se trata de pasar el dolor con Cristo, para conocer el amor del Padre que nos resucita (cf. Rom 6,4) a una existencia nueva.

Y la novedad de la vida radica precisamente en el hecho de que lo que la vida según la fe experimenta como el dolor y el mal que la historia hace vivir, se convierte en el lugar de la unión con el Padre que hace pasar a la resurrección, por lo tanto, al reino donde el mal ya no existe y el gusano ya no consume (cf. Lc 12,33).

 

SEMILLAS es una publicación del Centro Aletti disponible todos los miércoles.
Cada semana, además del audio de la homilía dominical, estará disponible en el sitio de LIPA un comentario a las lecturas de la Liturgia del Domingo, como así también a las lecturas de la semana.

 

SLOVENŠČINA

V drugem berilu je skoraj dobesedno ponovljen odlomek iz Pregovorov: »Moj sin, ne odklanjaj Gospodovega pouka in naj se ti ne gnusi njegov opomin! Kajti kogar Gospod ljubi, tega kara in mu je naklonjen kakor oče sinu« (Prg 3,11-12).

Besedila tedanjega časa pogosto govorijo o načinu vzgoje otrok, ki nam danes gotovo ni več blizu. Dovolj je pogledati nekaj primerov:

»Kdor prizanaša s šibo, sovraži svojega sina, kdor pa ga ljubi, si prizadeva za vzgojo« (Prg 13,24).

»Kdor ljubi svojega sina, ga bo pogosto tepel, da ga bo lahko nazadnje vesel« (Sir 30,1).

»Spoznaj torej v svojem srcu, da te Gospod, tvoj Bog, vzgaja, kakor mož vzgaja svojega sina« (5 Mz 8,5).

Bog drugače vzgaja človeka, kakor oče sina: oče opominja sina, ker sin ne razmišlja, ne ravna in se ne obnaša tako, kot bi bilo primerno za dostojno življenje v njegovem okolju, kulturi itd.

Avtor Pisma Hebrejcem uporabi primer očeta, ki kaznuje svojega sina, ker želi dati izkustveno ozadje; nanaša se na dobroto in ljubezen, s katero oče gleda na svojega sina in mu želi dati to, kar mu bo omogočilo, da se bo dobro spopadel z življenjem. Na podlagi tega pisec Pisma Hebrejcem zapiše, kar želi poudariti glede kristjanovega trpljenja.

Toda opominjanje Boga Očeta je povsem na drugi ravni.

Ne gre za to, da bi si človek pridobil določene oblike bivanja, razmišljanja, delovanja in hotenja, ampak, da bi se znal soočiti s tem, kar prinaša vera. Vera v nas naseli Kristusa (prim. Ef 3,17) in nam tako omogoča, da se z okoliščinami soočamo z novim življenjem, ki je Kristus. Ne živimo več z »jazom«, ki izvira iz človeške narave, ampak z »jazom«, ki je vsajen v jaz Božjega Sina (prim. Gal 2,19-20). Tako človek resnično živi svojo človeško naravo kot sin.

Življenje sinovstva pa naleti na velik odpor in nasprotovanje v človeštvu, zaznamovanem z grehom in smrtjo – izkušnjami, ki človeški »jaz« priklenejo v njega samega. Podoba očeta, ki opominja sina, ustvari svetopisemsko ozadje, ki pokaže, da gre za življenje, utemeljeno na odnosu med očetom in sinom.

Le da tukaj ne gre več za očeta, ki opominja, da bi sin živel, deloval in mislil na določen način, ampak gre za Boga, ki je Oče, in za človeka, ki je v Sinu, Jezusu Kristusu, postal sin. Gre za to, da upor, ki ga doživljamo, ko začnemo živeti kot svobodni otroci, ki jih Oče ljubi, postane priložnost, da odkrivamo Očetovo ljubezen. Kristjan je preizkušan, trpi udarce zla in preganjanj, toda zre v Kristusa (kot je rečeno tri vrstice prej) in zato hodi po poti ljubezni, ki ostane in vodi v Očetovo svetišče.

V tem svetu trpljenje boli in ga lahko doživljamo kot kazen življenja. A ni tako. Čeprav na podlagi svetopisemskih podob človeških očetov temu rečemo kazen, gre tukaj za nebeškega Očeta, ki želi, da bi tudi najhujše preizkušnje, ki nas lahko doletijo, prepoznali kot izkušnje, v katerih nas njegova ljubezen podpira, da ostanemo v ljubezni njegovega Sina, Jezusa Kristusa.

Ko gledamo Kristusa, hitro spoznamo, da sta trpljenje in preganjanje oblika, v kateri se zastonjska ljubezen (agapē) razodeva v zgodovini. Stari človek beži pred trpljenjem, a vedno bolj tone vanj ter ga povzroča in zadaja ne le sebi, temveč predvsem drugim. Človek pa, ki ga je Sveti Duh prerodil v Jezusu Kristusu, ki je umrl in vstal, nosi v sebi ljubezen, izlito v njegovo srce (prim. Rim 5,5), neizčrpno ljubezen, ki postane v njem izvir luči (prim. Jn 4,14) in preko darovanja samega sebe, vodi v kraljestvo večnega življenja, življenja kot  zōē – agapē.

»Spominjajte pa se prejšnjih dni, v katerih ste bili razsvetljeni in ste prestali velik boj v trpljenju: zdaj izpostavljeni zaničevanjem in stiskam, zdaj tovariši tistih, ki se jim je tako godilo. Tudi jetnikom ste namreč izkazali sočutje in zaplembo svojega imetja ste z veseljem prenesli, saj ste vedeli, da imate posest, ki je boljša in ostane« (Heb 10,32-34).

Glejmo Kristusa in živimo njegovo življenje. Tako ne zapademo v skušnjavo, da bi na zlo, ki nam ga povzročijo drugi, odgovorili z udarci in maščevanjem.

Ljubljeni Sin, Jezus Kristus, v katerem smo, nam pomaga v vsem tem zreti Očetovo delo, ki nas v ljubezni podpira s svojo voljo. Zato nas vabi, da bi živeli svoje življenje v njegovi volji, v poslušnosti načrtu ljubezni njegove volje (prim. Ef 1,5).

Kaj namreč pravi Pismo Hebrejcem glede Kristusove poslušnosti Očetovi volji? »Čeprav je bil Sin, se je iz tega, kar je pretrpel, naučil poslušnosti in postal popoln, vsem, ki so mu poslušni, vir večnega odrešenja, in Bog ga je razglasil za vélikega duhovnika po Melkízedekovem redu« (Heb 5,8-10).

Seveda po stoletjih, ko je bila pokorščina tudi zlorabljena in izvajana po posvetnih merilih, ni enostavno videti Božje ljubezni, ki se uresničuje prav po poslušnosti. Ko pokorščina ni več krepost, kakor je rekel don Milani, lahko šele v resnični izkušnji življenja v Kristusu in v zrenju Njega spoznamo, kako poslušnost Očetu napolnjuje v Sinu vso človeško naravo z njuno ljubeznijo: ljubezen med Očetom in Sinom preplavi človeštvo z življenjem kot zōē, ki je phōs – luč.

Zato je jasno, da Oče obrezuje trto, da bo res obrodila obilo sadu (prim. Jn 15,2) in da bo ta sad ostal (prim. Jn 15,16).

Ne trpimo zato, da bi trpeli in posnemali heroje, ki pa ne dihajo življenja kot zōē – phōs, temveč gre za to, da gremo skozi bolečino s Kristusom, da spoznamo ljubezen Očeta, ki nas obuja (prim. Rim 6,4) v novo življenje.

Novost življenja je v tem, da to, kar v življenju po veri doživljamo kot bolečino in zlo, ki ga povzroča zgodovina, postane kraj združenja z Očetom, ki nas vodi v vstajenje, torej v Kraljestvo, kjer ni več zla in kjer molj več ne razjeda (prim. Lk 12,33).

 

SEMENA je rubrika Centra Aletti, ki je na voljo vsako sredo.
Vsak teden je na spletni strani LIPE poleg nedeljske homilije v zvočni obliki (v italijanščini) na voljo tudi poglobitev Božje besede nedeljske ali praznične svete maše.

 

HRVATSKI

U drugom čitanju gotovo je doslovno ponovljen odlomak iz Mudrih izreka: „Sine moj, ne odbacuj Gospodnje opomene i nemoj da ti omrzne njegov ukor. Jer koga Gospodin ljubi onoga i kori, kao otac sina koga voli“ (Izr 3,11-12).

Tekstovi iz tog doba često govore o načinu odgoja djece, koji nam danas sigurno nije blizak. Dovoljno je pogledati nekoliko primjera:

„Tko štedi šibu, mrzi na sina svog, a tko ga ljubi, na vrijeme ga opominje“ (Izr 13,24).

„Tko ljubi sina svog, često ga bije šibom, da se na koncu u njemu obraduje“ (Sir 30,1).

„Priznaj onda u svome srcu da te Gospodin, Bog tvoj, odgaja i popravlja, kao što čovjek odgaja sina svoga“ (Pnz 8,5).

Bog odgaja čovjeka drugačije nego što otac odgaja sina: otac opominje sina jer sin ne misli, ne djeluje i ne ponaša se na način koji bi bio primjeren za dostojno življenje u njegovoj sredini, kulturi itd. Autor Poslanice Hebrejima koristi primjer oca koji odgaja svog sina jer želi pružiti iskustvenu pozadinu; to se odnosi na dobrotu i ljubav s kojom otac gleda na svog sina i želi mu dati ono što će mu omogućiti da se dobro nosi sa životom. Na toj podlozi pisac Poslanice Hebrejima piše ono što želi naglasiti glede patnji kršćanina.

Ali opominjanje Boga Oca je na potpuno drugoj razini.

Ne radi se o tome da čovjek postigne određene oblike bivovanja, razmišljanja, djelovanja i htijenja, već o tome da se zna suočiti s onim što vjera donosi. Po vjeri Krist prebiva u nama (usp. Ef 3,17) i tako nam omogućuje da se suočimo sa stvarnošću s novim životom, koji je Krist. Više ne živimo s „ja“ koje izvire iz ljudske naravi, već s „ja“ koje je ucijepljeno u „ja“ Sina Božjega (usp. Gal 2,19-20). Tako čovjek istinski živi svoju ljudsku narav kao sin.

Sinovski život, međutim, nailazi na veliki otpor i protivljenje u čovječanstvu obilježenom grijehom i smrću – iskustvima koja ljudsko „ja“ prikivaju za sebe. Slika oca koji opominje sina stvara biblijsku pozadinu koja pokazuje da se radi o životu utemeljenom na odnosu između oca i sina.

Samo što se ovdje više ne radi o ocu koji opominje sina da živi, djeluje i razmišlja na određeni način, već o Bogu koji je Otac i o čovjeku koji je u Sinu, Isusu Kristu, postao sin. Radi se o tome da otpor, koji doživljavamo kada počinjemo živjeti kao slobodna djeca koju Otac ljubi, postane prilika koja nam omogućuje da otkrijemo Očevu ljubav. Kršćanin je iskušavan, trpi udarce zla i progonâ, ali upire pogled u Krista (kao što je rečeno tri retka ranije) i stoga hoda putem ljubavi, koji ostaje i vodi u Očevo svetište.

U ovom svijetu patnja izaziva bol i možemo je doživjeti kao kaznu života. Ali nije tako. Iako je nazivamo kaznom na temelju biblijskih slika ljudskih očeva, ovdje se radi o nebeskom Ocu koji želi da najgore kušnje koje nas mogu zadesiti prepoznamo kao iskustva u kojima nas njegova ljubav podupire da ostanemo u ljubavi njegova Sina, Isusa Krista.

Kad gledamo Krista, odmah shvaćamo da su patnja i progonstvo oblici u kojima se besplatna ljubav (agapē) očituje u povijesti. Stari čovjek bježi od patnje, ali sve više u nju tone, uzrokujući je i nanoseći je ne samo sebi, već prije svega drugima. Suprotno tome, čovjek preporođen Duhom Svetim u Kristu Isusu, koji je umro i uskrsnuo, nosi u sebi ljubav izlivenu u njegovo srce (usp. Rim 5,5), neiscrpnu ljubav koja u njemu postaje izvor svjetla koje struji (usp. Iv 4,14) i vodi, preko sebedarja, u kraljevstvo vječnog života, života kao zōē – agapē.

„A spomenite se onih prvih dana kada ste, tek prosvijetljeni, izdržali veliku patničku borbu: ovamo javno izvrgnuti porugama i nevoljama, onamo postavši zajedničari onih s kojima se tako postupalo. I doista, sa sužnjevima ste suosjećali i s radošću prihvatili otimanje dobara znajući da imate bolji, trajan posjed“ (Heb 10,32-34).

Ugledajmo se u Krista i živimo njegov život. Tako nećemo pasti u napast da na zlo koje nam drugi čine odgovorimo udarcima i osvetom.

Ljubljeni Sin, Isus Krist, u kojem se nalazimo, pomaže nam da u svemu tome vidimo djelo Oca, koji nas u ljubavi podupire sa svojom voljom. Stoga nas poziva da živimo svoje živote u njegovoj volji, u poslušnosti naumu ljubavi njegove volje (usp. Ef 1,5).

Što Poslanica Hebrejima kaže o Kristovoj poslušnosti volji Očevoj? „Premda je Sin, iz onoga što prepati, naviknu slušati i, postigavši savršenstvo, posta svima koji ga slušaju začetnik vječnoga spasenja – proglašen od Boga Velikim svećenikom po redu Melkisedekovu“ (Heb 5,8-10).

Razumije se da, nakon stoljeća u kojima se poslušnost također zloupotrjebljavala i prakticirala prema svjetovnim mjerilima, nije lako vidjeti Božju ljubav koja se ostvaruje i očituje upravo kroz poslušnost. Kada poslušnost više nije krepost, kako je rekao don Milani, tek u istinskom iskustvu života u Kristu i u kontemplaciji Njega možemo shvatiti kako poslušnost Ocu ispunjava u Sinu cijelu ljudsku narav njihovom ljubavlju: ljubav između Oca i Sina preplavljuje čovještvo životom kao zōē, koji je phōs – svjetlo.

Stoga je jasno da Otac obrezuje lozu da doista donese mnogo roda (usp. Iv 15,2) i da taj rod ostane (usp. Iv 15,16).

Ne patimo zato da bismo patili i oponašali heroje, koji pak ne udišu život kao zōē–phōs, već se radi o tome da prolazimo kroz bol s Kristom, kako bi upoznali ljubav Oca koji nas uskrsava (usp. Rim 6,4) na novi život.

A novost života je u tome da ono što u životu po vjeri doživljavamo kao bol i zlo, koje uzrokuje povijest, postaje mjesto sjedinjenja s Ocem koji nas vodi u uskrsnuće, odnosno u kraljevstvo gdje zla više nema i moljac više ne rastače (usp. Lk 12,33).

 

SJEMENA je rubrika Centra Aletti dostupna svake srijede.
Svakog tjedna, osim nedjeljne propovijedi u audio obliku (na talijanskom), bit će dostupno na web stranici LIPA produbljivanje nedjeljnih ili blagdanskih čitanja euharistijske liturgije.

 

POLSKI

W drugim czytaniu niemal dosłownie cytowany jest fragment Księgi Przysłów: „Upomnieniem Pańskim nie gardź, mój synu, nie odrzucaj ze wstrętem strofowań. Bowiem karci Pan, kogo miłuje, jak ojciec syna, którego lubi” (Prz 3,11-12).

Teksty z tamtej epoki często odnoszą się do sposobu wychowywania dzieci, który dziś z pewnością nie jest zbyt popularny. Wystarczy podać kilka przykładów.

„Nie kocha syna, kto rózgi żałuje, kto kocha go – w porę go karci” (Prz 13,24).

„Kto miłuje swego syna, często używa na niego rózgi,
aby na końcu mógł się nim cieszyć” (Syr 30,1).

„Uznaj w sercu, że jak wychowuje człowiek swego syna, tak Pan, Bóg twój, wychowuje ciebie” (Pwt 8,5).

Korekty, których Bóg dokonuje wobec człowieka, są w rzeczywistości przeprowadzane w inny sposób niż korekty, których ojciec dokonuje wobec swojego syna: ojciec karci syna, ponieważ ten nie myśli, nie działa i nie zachowuje się tak, jak powinno się zachowywać, aby godnie żyć w swoim środowisku, swojej kulturze itp.

Wykorzystanie przykładu ojca karzącego swojego syna ma na celu stworzenie kontekstu doświadczenia, odniesienie do dobroci i miłości, z jaką ojciec patrzy na syna i pragnie dać mu to, co pozwoli mu dobrze stawić czoła życiu. Na tym tle autor Listu do Hebrajczyków umieszcza to, co chce podkreślić w odniesieniu do cierpień chrześcijanina.

Ale korygowanie, którego dokonuje Bóg Ojciec, odbywa się na zupełnie innym poziomie.

Nie chodzi bowiem o to, aby nabyć pewną formę bycia, myślenia, działania i pragnienia.

Chodzi raczej o to, jak podchodzić do tego, co wiąże się z wiarą. Wiara sprawia, że zamieszkuje w nas Chrystus (por. Ef 3,17) i dzięki temu pozwala nam stawiać czoła rzeczywistości z nowym życiem, którym jest Chrystus. Nie żyjemy już z „ja”, które wywodzi się z natury ludzkiej, ale z „ja”, które jest wszczepione w „ja” Syna Bożego (por. Ga 2,19-20). Wtedy naprawdę żyjemy swoją ludzką naturą jako dzieci.

Obecnie życie synowskie napotyka wiele oporu i sprzeciwu ze strony ludzkości naznaczonej grzechem i śmiercią, doświadczeniami, które przykuwają ludzkie „ja” do samego siebie. Odniesienie do ojca karzącego syna stanowi biblijne tło dla podkreślenia, że chodzi tu o życie oparte na relacji ojca i syna.

Tyle że tutaj nie chodzi już o ojca, który karci syna, aby ten powrócił do określonego sposobu życia, działania i myślenia. Tutaj chodzi o Boga, który jest Ojcem, i o człowieka, który stał się synem w Synu Bożym, Chrystusie Jezusie. Chodzi o to, aby zrozumieć, że opór, jaki odczuwamy, gdy zaczynamy żyć jako wolne i kochane przez Boga Ojca dzieci, należy przyjmować jako okazję do odkrywania miłości Ojca, żyjąc. Chrześcijanin jest poddawany próbie, cierpi z powodu zła i prześladowań, ale skupiając wzrok na Chrystusie (jak zostało to powiedziane trzy wersety wcześniej), pozwala mu to, aby żyć drogą miłości, która pozostaje i prowadzi do sanktuarium Ojca.

W tym świecie cierpienie sprawia ból i możemy je odbierać jako karę życia. Ale to nieprawda. Weźmy biblijny przykład ludzkich ojców i nazwijmy to karą, ale tutaj chodzi o Ojca niebieskiego, który chce, abyśmy najstraszniejsze próby, jakie mogą nas spotkać, odczytywali jako doświadczenia, w których Jego miłość podtrzymuje nas, abyśmy pozostali w miłości Jego Syna, Jezusa Chrystusa.

Patrząc na Chrystusa, od razu zdajemy sobie sprawę, że cierpienie i prześladowania są formą, w jakiej agape objawia się w historii. Stary człowiek ucieka przed cierpieniem, a jednak coraz bardziej pogrąża się w nim, powodując je i zadając je nie tylko sobie, ale przede wszystkim innym. Natomiast człowiek odrodzony przez Ducha Świętego w Chrystusie Jezusie, który umarł i zmartwychwstał, ma w sobie miłość wylaną w jego serce (por. Rz 5,5), miłość niewyczerpaną, która staje się w nim źródłem tryskającej wody (por. J 4,14) i która poprzez dar z siebie prowadzi do królestwa życia wiecznego, do zōē – agape.

„Przypomnijcie sobie dawniejsze dni, kiedyście to po oświeceniu wytrzymali wielką nawałę cierpień, już to będąc wystawieni publicznie na szyderstwa i prześladowania, już to stawszy się uczestnikami tych, którzy takie udręki znosili. Albowiem współcierpieliście z uwięzionymi, z radością przyjęliście rabunek waszego mienia, wiedząc, że sami posiadacie majętność lepszą i trwającą” (Hbr 10,32-34).

Patrzmy na Chrystusa, żyjąc Jego życiem. W ten sposób nie ulegniemy pokusie, by sądzić, że na zło, które wyrządzają nam inni, należy reagować, uderzając i mszcząc się.

Zamiast tego umiłowany Syn, Jezus Chrystus, w którym się znajdujemy, pozwala nam dostrzec w tym wszystkim dzieło Ojca, który w miłości wspiera nas swoją wolą. Dlatego prosi nas, abyśmy realizowali nasze życie zgodnie z Jego wolą, podporządkowując się Jego planowi miłości (por. Ef 1,5).

Istotnie, co mówi List do Hebrajczyków na temat posłuszeństwa Chrystusa wobec woli Ojca? „A chociaż był Synem, nauczył się posłuszeństwa przez to, co wycierpiał. A gdy wszystko wykonał, stał się sprawcą zbawienia wiecznego dla wszystkich, którzy Go słuchają, nazwany przez Boga kapłanem na wzór Melchizedeka” (Hbr 5,8-10).

Najwyraźniej po wiekach, w których być może nadużywano posłuszeństwa, interpretowanego według światowych kryteriów, nie jest łatwo dostrzec miłość Boga, która realizuje się i objawia właśnie poprzez posłuszeństwo. Kiedy posłuszeństwo nie jest już cnotą, jak twierdził don Milani, tylko w prawdziwym doświadczeniu życia w Chrystusie i kontemplując Go, możemy zrozumieć, jak posłuszeństwo Ojcu wypełnia w Synu całą ludzką naturę ich miłością: miłość między Ojcem a Synem wypełnia ludzkość zōē, która jest phōs, światłem.

Jest więc oczywiste, że Ojciec przycina winorośl, aby przyniosła wiele owoców (por. J 15,2) i aby te owoce pozostały (por. J 15,16).

Nie cierpimy po to, aby cierpieć i upodobnić się do bohaterów, którzy jednak nie oddychają zōē – phōs, ale chodzi o to, aby przejść przez ból wraz z Chrystusem, aby poznać miłość Ojca, który nas wskrzesza (por. Rz 6,4) do nowego życia.

A nowość życia polega właśnie na tym, że to, co życie według wiary doświadcza jako ból i zło, które historia sprawia, że się przeżywa, stają się miejscem zjednoczenia z Ojcem, który prowadzi do zmartwychwstania, a zatem do królestwa, w którym nie ma już zła i w którym mól nie niszczy (por. Łk 12,33).

 

ZIARNA są rubryką Centro Aletti udostępnianą w każdą środę.
Każdego tygodnia, oprócz homilii niedzielnej w formie audio, na stronie LIPA będzie do dyspozycji pogłębienie czytań liturgicznych z eucharystii niedzielnej bądź świątecznej